Doğalgaz kapıyı açtı, 2009’a elektrik zammıyla gireceğiz

Merve ERDİL/ANKARA

Türkiye’nin elektrik üretiminin yaklaşık yarısını karşıladığı doğalgazın fiyatının hızla artması elektrik maliyetlerini de arttırdı.

Elektrik fiyatları, 1 Temmuz 2008 Yüksek Planlama Kurulu kararı olarak doğalgaz gibi Maliyet Bazlı Fiyatlandırma (MBF) Mekanizması ile belirleniyor. Buna göre tüm enerji KİT’leri, işçilik maliyetinden kömür fiyatlarına kadar maliyet unsurlarındaki her artışı zincirleme olarak fiyatlarına yansıtıyor. Ancak bu maliyet artışları nihai olarak tüketicilere elektrik satış fiyatı olarak dört ayda bir yansıtılıyor.

İki haneli zam

Yılbaşından bugüne Türkiye’nin elektrik üretiminin yarısından fazlasını karşıladığı doğalgazın fiyatlarının hızla artması elektrik maliyetlerini arttırdığı için enerji KİT’lerinin mali tablolarını bozdu. Yetkililer, maliyet artışlarının yılbaşında faturalara iki haneli bir zam oranı olarak yansımasına kesin gözüyle bakıyor. Ancak, doğalgazda bir indirime gidilmesi durumunda elektrik fiyatlarında da indirim yapılabileceği belirtiliyor. Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi (TEİAŞ) projeksiyonlarına göre, bu yıl üretilmesi planlanan 211 bin 470 GWh’lik elektriğin yüzde 49.5’inin, 2009 yılında planlanan elektrik üretiminin de yüzde 48.80’inin doğalgaz yoluyla üretilmesi planlanıyor. Elektrik Üreticileri Derneği Başkanı Önder Karaduman, Türkiye’deki elektriğin yüzde 17’sini üreten özel sektör olarak doğalgazdaki maliyet artışlarını elektrik fiyatlarına yansıtmak zorunda olduklarını savunarak, şunları söyledi:

Zamdan kaçış yok

"2006 ağustos ayından itibaren devam eden DUY uygulamasına göre fiyatları, maliyeti esas alarak tespit ediyoruz. Biz özel sektör olarak maliyet esaslı hesaplayıp teklifimizi verdiğimiz için doğalgaza gelen zammı maliyetlerimize yansıtmak zorunda kalacağız. EÜAŞ da hesaplarını bu şekilde yapmalı. Elektriğimizin yüzde 50’sini doğalgazdan ürettiğimiz için doğalgaza yapılan bu zam otomatik olarak elektrik zamlarına yansıyacaktır. Bundan kaçmak mümkün değil. Petrol fiyatlarına bağlı olarak doğalgaz fiyatları yükseldiği zaman, elektriğe de zam yapmak zorunda kalıyorsunuz. Ancak ekonomik kriz nedeniyle petrol fiyatları düştüğünden dolayı önümüzdeki dönemde doğalgaz fiyatlarının da düşeceğini tahmin ediyorum."

Toplam zam yüzde 57

Elektrik fiyatlarına en son ekim ayından geçerli olmak üzere konutlarda yüzde 9.07, sanayide yüzde 9.35 zam yapıldı. Böylece, yılbaşından bu yana elektriğe konutta toplam yüzde 57’ye ve sanayide yüzde 50’ye varan zam uygulandı.

Merkez: Doğalgaz zammı enflasyonu 0.2 puan artırır

PETROL ve gıda fiyatlarındaki gelişmelerin olumlu sürmesi halinde enflasyonun kademeli olarak düşeceğini belirten Merkez Bankası, son doğalgaz zamlarının kasım ayı enflasyonuna etkisinin yaklaşık 0.2 puan olacağını açıkladı. Ekim Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu’nu yayınlayan Merkez Bankası, enflasyondaki yükselişin, temelde sebze fiyatlarındaki geçici yükselişten kaynaklandığını belirtti. Petrol fiyatlarındaki düşüşün akaryakıt fiyatlarını olumlu etkilediği, elektrik, doğalgaz ve katı yakıt fiyatlarındaki artışların enerji grubunda yıllık enflasyonu yüksek düzeyde tutmaya devam ettiği ifade edilen açıklamada, gıda ve enerji gruplarının yıllık enflasyona katkılarının 7.6 puana yükseldiği vurgulandı.Açıklamada, ulaştırma hizmetlerinin yıllık enflasyonun da akaryakıt fiyatlarındaki azalışlara paralel olarak gerilediğinin altı çizildi.

CHP, doğalgaz zammını mahkemeye taşıyor

İSTANBUL`da yargı kararlarıyla köprü zamlarını durduran CHP Genel Sekreter Yardımcısı Mehmet Sevigen, bugün doğalgaz zammının iptali için mahkemeye başvuracak. CHP Genel Merkezi’nden yapılan açıklamaya göre, Sevigen bügün Ankara İdare Mahkemesi’ne başvurarak, doğalgaz zammının iptalini ve karara kadar fiyat artışı işlemi konusunda yürütmenin durdurulmasını isteyecek.